Bệnh Cao Máu

Huyết áp cao (cao máu) là một căn bệnh nghiêm trọng ảnh hưởng đến gần 65 triệu người lớn ở Hoa Kỳ. Huyết áp cao thường được gọi là "kẻ giết người thầm lặng" vì nhiều người mắc bệnh này nhưng không biết. Theo thời gian, những người không được điều trị huyết áp cao có thể bị bệnh nặng hoặc thậm chí tử vong.

Huyết áp cao ảnh hưởng thế nào đến cơ thể bạn?

Huyết áp cao có thể gây ra các bệnh đe dọa tính mạng như các vấn đề về thận, đột quỵ, suy tim, mù lòa và đau tim.

Ai có nguy cơ bị cao máu?

Bất kỳ ai cũng có thể bị huyết áp cao. Một số người có nhiều khả năng bị huyết áp cao hơn bao gồm:

• Những người trên 55 tuổi
• Những người có tiền sử gia đình bị huyết áp cao

Nguy cơ mắc bệnh huyết áp cao của bạn cao hơn nếu bạn:

• Thừa cân
• Ăn thực phẩm nhiều muối
• Không tập thể dục thường xuyên
• Hút thuốc
• Uống nhiều rượu

Dấu hiệu của cao máu là gì?

Nhiều người bị huyết áp cao lúc đầu không cảm thấy khó chịu. Cách duy nhất để biết chắc chắn là đến gặp bác sĩ hoặc chuyên gia y tế để kiểm tra huyết áp. Các bạn cũng có thể tự mua máy đo huyết áp để tự kiểm soát.

Huyết áp cao được điều trị như thế nào?

Có những loại thuốc mà mọi người có thể dùng hàng ngày để kiểm soát huyết áp cao. Chỉ có bác sĩ mới có thể cho biết bạn có cần dùng thuốc hay không.

Hiểu về huyết áp của bạn: Các con số đo có ý nghĩa gì?

Khi bạn đo huyết áp tại phòng mạch của bác sĩ hay đo lấy tại nhà, bạn sẽ thấy 2 con số, thí dụ như 120/80. Cả hai con số này đều quan trọng.

• Con số trên (Systolic) là huyết áp của bạn khi tim bạn bóp lại để đẩy máu đi khắp cơ thể.
• Con số dưới (Diastolic) là huyết áp của bạn khi tim bạn thư giãn.

Sự co giãn của tim tạo nên sự tuần hoàn của máu trong cơ thể.

Huyết áp của bạn tăng lên và giảm xuống trong ngày, tùy thuộc vào những gì bạn đang làm. Huyết áp tăng trong thời gian ngắn là bình thường, nhưng huyết áp của bạn càng cao thì bạn càng có nguy cơ cao.

Nếu huyết áp của bạn thường cao hơn 140/90, bạn có thể cần được điều trị.

Mức huyết áp bình thường, được coi là thấp hơn 120/80.

Nếu huyết áp của bạn cao hơn 120/80 và bạn có các yếu tố nguy cơ khác, như bệnh tiểu đường, bạn cũng có thể cần được điều trị.

Làm thế nào để kiểm soát huyết áp cao của tôi?

Kiểm soát, thường xuyên theo dõi áp huyết. Có thể mua máy để tự đo áp huyết thường xuyên  ở nhà, hiện có bán ở Costco, Amazon và hầu hết các tiệm tạp hoá, bán thuốc khác trên nước Mỹ. Nếu muốn mua online thì chỉ cần dùng Google search với câu "blood pressure monitors for home use" thì sẽ thấy rất nhiều để mà chọn lựa.

• Uống thuốc giảm huyết áp cao hàng ngày nếu cần (bác sĩ sẽ giúp bạn trong vấn đề này).
• Tập thể dục thường xuyên.
• Ăn thực phẩm ít muối.
• Giảm cân hoặc duy trì cân nặng ở mức khỏe mạnh.
• Không hút thuốc.
• Hạn chế rượu.
• Thường xuyên đến gặp bác sĩ để tham khảo về huyết áp của bạn.

Biểu đồ huyết áp

LOẠI ÁP HUYẾT	SYSTOLIC   (số trên)	và/hoặc	DIASTOLIC   (số dưới)
BÌNH THƯỜNG	DƯỚI 120	và	DƯỚI 80
ÁP HUYẾT TĂNG	120-129	và	DƯỚI 80
ÁP HUYẾT CAO (GIAI ĐOẠN 1)	130-139	hoặc	80-89
ÁP HUYẾT CAO (GIAI ĐOẠN 2)	140+	hoặc	90+
BỆNH TĂNG HUYẾT ÁP (hãy tham khảo ý kiến bác sĩ ngay lập tức)	180+	và/hoặc	120+

Trắc Nghiệm

Cảm ơn quý bạn đã theo dõi bài viết này. Hy vọng quý bạn hiểu rõ hơn một chút về căn bệnh "Giết người thầm lặng" này. Tuy nhiên, để thử xem bạn nhớ được những gì sau khi đọc bài viết này, chúng tôi mời quý bạn thử qua một bài trắc nghiệm ngắn xem sao?

Các bạn hãy đọc kỹ câu hỏi, chọn câu trả lời rồi bấm vào nút "Trả Lời". Sau đó, bấm vào "Câu hỏi kế" để tiếp tục cho đến hết.

Nào, mời các bạn tham dự.

Bệnh Mất Trí Nhớ

Bệnh mất trí nhớ (tiếng Mỹ là Alzheimer's disease) là một bệnh thoái hóa thần kinh, dần dần phá hủy trí nhớ, khiến người ta mất dần khả năng suy nghĩ và lý luận, gây trở ngại cho cuộc sống hàng ngày. Bệnh Alzheimer xảy ra do sự tích tụ bất thường của các protein trong và xung quanh các tế bào não, dẫn đến tổn thương và giết chết tế bào não.

Bệnh Alzheimer trở nên trầm trọng hơn theo thời gian, với các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn khi bệnh tiến triển.

Bệnh liên quan đến tiến trình thoái hóa và chết dần của các tế bào thần kinh (nơ-ron) trong não, đặc biệt ảnh hưởng đến các khu vực quan trọng đối với trí nhớ, suy nghĩ và ngôn ngữ.

Trong khi chứng "mất trí nhớ" là thuật ngữ chung để chỉ sự suy giảm khả năng của thần kinh não bộ, thì Alzheimer là nguyên nhân hàng đầu gây ra chứng mất trí nhớ, chiếm 60-80% các trường hợp, theo Hiệp hội Alzheimer.

Những đặc điểm chính để nhận ra bệnh Alzheimer:

• Suy giảm trí nhớ: Khó nhớ những gì vừa nghe hay vừa đọc qua, thường là triệu chứng đầu tiên dễ nhận thấy.
• Các vấn đề về suy nghĩ và lý luận: Những khó khăn trong việc giải quyết vấn đề, ra quyết định và phán đoán cũng có thể xảy ra.
• Khó khăn về ngôn ngữ: Các vấn đề về nói, viết và hiểu ngôn ngữ (lời nói của người khác), cũng là triệu chứng suy yếu của não bộ.
• Thay đổi về hành vi và tâm trạng: Sự thay đổi về tính cách, thay đổi tâm trạng và lo lắng hoặc hung hăng gia tăng là trường hợp rất phổ biến.
• Mất phương hướng và lú lẫn: Có thể bị lạc ở những nơi quen thuộc và vật lộn với các công việc hàng ngày. Đây gần như là đặc điểm chính của sự thoái hoá của não bộ.
• Không phải là một phần bình thường của tiến trình lão hóa: Mặc dù lão hóa là một nguy cơ, nhưng bệnh Alzheimer không phải là một phần tất yếu của tiến trình lão hóa. Bởi vì có rất nhiều người vẫn còn minh mẫn cho đến phút cuối.

Nguyên nhân gây ra bệnh là gì?

Tích tụ bất thường về protein:

Bệnh liên quan đến sự tích tụ bất thường của các protein gọi là "amyloid" và "tau" trong não, tạo thành các mảng bám và đám rối làm gián đoạn khả năng hoạt động của tế bào não.

Nguyên nhân chính xác vẫn đang được nghiên cứu:

Mặc dù các bất thường về protein là những đặc điểm chính, nhưng lý do chính xác tại sao những thay đổi này xảy ra vẫn đang được các khoa học gia chú tâm nghiên cứu.

Tiến triển và ảnh hưởng:

Suy giảm dần:

Các triệu chứng trở nên tồi tệ hơn theo thời gian, ảnh hưởng đến nhiều khả năng khác nhau của não.

Gia tăng sự phụ thuộc:

Khi bệnh tiến triển, người bị bệnh ngày càng cần nhiều sự giúp đỡ hơn, ngay cả trong các hoạt động thông thường hàng ngày.

Không có cách chữa khỏi:

Hiện tại không có cách chữa khỏi bệnh Alzheimer, mặc dù các phương pháp điều trị có thể giúp kiểm soát các triệu chứng và làm chậm sự phát triển.

Tuổi thọ:

Theo Hiệp hội Alzheimer, trung bình, những người mắc bệnh Alzheimer sống được 4-8 năm sau khi được chẩn đoán, nhưng cũng một số người có thể sống lâu hơn nhiều.

Tuy bệnh Alzheimer là loại bệnh "KHÔNG CÓ THUỐC CHỮA", thế nhưng vẫn CÓ CÁCH PHÒNG NGỪA qua các yếu tố về lối sống.

Hoạt động thể chất:

Tập ​​thể dục thường xuyên, bao gồm hoạt động aerobic như đi bộ nhanh, có thể cải thiện lưu lượng máu đến não, có khả năng mang lại lợi ích cho các tế bào não. Hãy đặt mục tiêu tập thể dục cường độ vừa phải ít nhất 150 phút mỗi tuần, hoặc khoảng hơn 20 phút mỗi ngày. Lưu ý rằng làm vườn cũng được xem là hoạt động thể chất.

Chế độ ăn:

Một chế độ ăn cân bằng giàu trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt và chất béo lành mạnh có thể giúp bảo vệ não. Hạn chế đường, muối, chất béo bão hòa và thịt đỏ.

Kích thích tinh thần:

Tham gia các hoạt động kích thích tinh thần như đọc sách, giải câu đố hoặc học các khả năng mới có thể giúp giữ cho trí óc minh mẫn.

Giao tiếp xã hội:

Duy trì các giao tiếp xã hội và luôn năng động trong các tình huống xã hội có thể giúp trì hoãn hoặc ngăn ngừa chứng mất trí. Sự giao tiếp xã hội không nhất thiết là phải tụ họp để ngồi quán uống cà phê hay ăn nhậu. Liên lạc với thân hữu qua điện thoại hay email cũng là phương thức giao tiếp xã hội rất hữu ích. Điều quan trọng là không nên sống quá cô lập.

Kiểm soát tình trạng sức khỏe:

Kiểm soát các tình trạng như huyết áp cao, tiểu đường và cholesterol cao có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

Kiểm soát cân nặng:

Duy trì cân nặng khỏe mạnh rất quan trọng đối với sức khỏe tổng quát, bao gồm cả sức khỏe não bộ.

Ngủ:

Ngủ đủ giấc, từ 7-9 giờ mỗi đêm, rất quan trọng đối với sức khỏe tổng quát và có thể đóng vai trò trong việc ngăn ngừa bệnh Alzheimer.

Tránh hút thuốc và uống quá nhiều rượu:

Hút thuốc và uống quá nhiều rượu đều có liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

Những điều quan trọng cần lưu ý

Các yếu tố rủi ro cá nhân:

Tuổi tác, tiền sử gia đình và di truyền cũng có thể đóng vai trò trong nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

Phát hiện sớm:

Theo Alzheimers.gov, nếu bạn lo lắng về nguy cơ của mình, hãy tham khảo với bác sĩ về các xét nghiệm để truy tìm và chẩn đoán tiềm năng nhiễm bệnh.

Viện Lão khoa Quốc gia (National Institute on Aging) cho biết, các nghiên cứu đang được tiến hành để hiểu rõ hơn về bệnh Alzheimer và phát triển các phương pháp phòng ngừa hiệu quả.

Theo Banner Health, bằng cách lựa chọn lối sống lành mạnh, bạn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer và thúc đẩy sức khỏe não bộ nói chung.

Cảm ơn các bạn đã theo dõi bài viết.

Nơi đây, chúng tôi xin mời các bạn tham dự một bài khảo sát ngắn, chỉ có 10 câu hỏi về TVBQGVN, hy vọng chúng ta đều đáp trúng 100%. 

Nếu lần đầu không được 100%, thì thử lại lần 2, 3, 4, 5 ... cho đến khi đạt được 100%. Đó là phương pháp khiến trí não phải hoạt động.

Các bạn hãy đọc kỹ câu hỏi, chọn câu trả lời rồi bấm vào nút "Trả Lời". Sau đó, bấm vào "Câu hỏi kế" để tiếp tục cho đến hết.

Nào, mời các bạn tham dự.

Rèn Luyện Trí Óc Cho Người Lớn Tuổi

Rèn luyện trí óc, hay rèn luyện nhận thức, dành cho người lớn tuổi bao gồm tham gia các hoạt động được lập ra để kích thích và tăng cường các khả năng nhận thức như trí nhớ, sự chú ý và khả năng giải quyết vấn đề gặp phải trong cuộc sống hàng ngày.

Tại sao rèn luyện trí óc lại quan trọng đối với người cao tuổi? 

Khi người ta già đi, một số thay đổi về nhận thức là tự nhiên, bao gồm sự suy giảm nhẹ về tốc độ nhận xét và trí nhớ. Tham gia rèn luyện trí óc có thể giúp duy trì và cải thiện các khả năng này, đồng thời có thể làm chậm tiến trình suy giảm nhận thức liên quan đến tuổi tác và giảm nguy cơ mắc chứng mất trí.

Lợi ích của việc rèn luyện trí óc.

Rèn luyện trí óc mang lại một số lợi ích cho người lớn tuổi, bao gồm cải thiện trí nhớ, sự chú ý và khả năng giải quyết vấn đề. Nó cũng có thể tăng tốc độ nhận xét và hành động, tăng khả năng giao tiếp với xã hội và có khả năng trì hoãn sự suy giảm về nhận thức. Các nghiên cứu cho thấy nó thậm chí có thể giúp người lớn tuổi duy trì sự độc lập trong các công việc hàng ngày.

Các loại hoạt động rèn luyện trí óc.

Rèn luyện trí óc cho người cao tuổi bao gồm các hoạt động kích thích não bộ, cải thiện khả năng nhận thức và thúc đẩy sức khỏe tổng quát. Các hoạt động này bao gồm:

• Câu đố và trò chơi - Tham gia các trò chơi giải đáp câu đố hoặc xắp xếp hình ảnh từ nhiều miếng được cắt nhỏ (jigsaw puzzles) hoặc giải ô chữ (crossword puzzles). Cờ tướng vẫn được xem là trò chơi vừa giải trí, vừa kích thích sự suy nghĩ của não bộ nhiều nhất.
• Học một điều gì mới - Học ở đây không nhất thiết là phải đến trường, thí dụ như học đan áo, học làm các vật dụng nhỏ bằng gỗ, hoặc lắp ráp vật dụng ...
• Hoạt động thể chất - Đi bộ, bơi lội và yoga: Các hoạt động này giúp gia tăng lưu lượng máu lên não và tăng cường khả năng nhận thức. Thái cực quyền (Taichi): Giúp tăng cường sự tập trung tinh thần.
• Đọc và viết - Đọc sách hoặc online giúp mở mang sự hiểu biết. Viết, nếu có khả năng, giúp phát triển trí sáng tạo. Viết, không nhất thiết là viết văn hay làm thơ, viết một email với vài dòng để thăm hỏi bạn hữu hay người thân cũng khiến người viết phải tận dụng một phần khả năng suy nghĩ và sáng tạo.
• Hoạt động xã hội - Công việc thiện nguyện: Giúp mang lại cảm giác có mục đích trong đời sống, không cô đơn, và là thành phần của xã hội. Dành thời gian cho gia đình và bạn bè cũng kích thích giao tiếp và nhận thức xã hội.

Mẹo rèn luyện trí óc

• Thử thách bản thân: Đừng ngại thử những hoạt động mới hoặc có vẻ như vượt qua giới hạn của bạn.
• Biến chúng thành thói quen: Kết hợp sự rèn luyện trí óc vào thói quen hàng ngày của bạn.
• Luôn năng động: Tham gia các hoạt động thể chất thường xuyên để gia tăng sức khoẻ cùng khả năng nhận thức tổng quát.
• Không sống cô đơn: Duy trì các kết nối xã hội và tham gia vào các hoạt động có ý nghĩa.
• Ăn uống lành mạnh: Nuôi dưỡng não bộ bằng các thực phẩm lành mạnh, như ăn nhiều rau, củ, quả, đậu. Giảm bớt chất béo, đường và muối.
• Ngủ đủ giấc: Cần ngủ đủ giấc, 7-9 giờ mỗi ngày, để não có thì giờ nghỉ ngơi và hoạt động tốt hơn trong lúc thức.
• Kiểm soát căng thẳng: Thực hành các kỹ thuật thư giãn như thiền, sống trong chánh niệm, ca hát ... để giảm căng thẳng.
• Tìm kiếm sự trợ giúp chuyên nghiệp: Nếu bạn cảm thấy đang bị suy giảm nhận thức, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ hay chuyên gia chăm sóc sức khỏe.

Rèn luyện trí óc là một phần quan trọng để duy trì sức khỏe nhận thức khi bạn già đi. Bằng cách kết hợp các hoạt động này vào thói quen hàng ngày, bạn có thể giúp não bộ luôn minh mẫn và năng động, đồng thời tăng cường sức khỏe tổng quát để sống vui và sống khoẻ cả thể chất lẫn tinh thần.

Nhân đây, mời các bạn tham gia một cuộc giải đáp câu đố, ngắn và tương đối dễ, để "động não" trong vài phút. Hy vọng rằng hầu hết chúng ta sẽ đáp trúng, ít nhất là 80%.

Các bạn hãy đọc kỹ câu hỏi, chọn câu trả lời rồi bấm vào nút "Trả Lời". Sau đó, bấm vào "Câu hỏi kế" để tiếp tục cho đến hết.

Nào, mời các bạn tham dự.

Công Thức Giữ Gìn Sức Khỏe Cho Người Cao Tuổi

Có lẽ chúng ta đã nghe và thuộc nằm lòng câu "Sinh, Lão, Bệnh, Tử", tóm tắt cái vòng "sinh-tử" của sinh vật, trong đó con người. 

Hiện nay, chúng đang ở thời điểm "Lão", thế cho nên phải chú tâm đến "Bệnh" để kéo dài thêm con đường đi đến cửa "Tử". Điều đáng chú ý là "đi đến" chứ không phải "nằm chờ". 

 Để thực hiện việc "Phòng bệnh hơn chữa bệnh", con người ta luôn cố gắng tìm ra những phương pháp giữ gìn sức khoẻ, nhất là sức khoẻ của người già.

Trên thực tế, không có "công thức giữ gìn sức khỏe" duy nhất nào có thể áp dụng cho tất cả người cao tuổi, vì nhu cầu của mỗi người là khác nhau. Tuy nhiên, cũng có một phương pháp kết hợp một số điều vẫn được các nhà nghiên cứu về sức khoẻ cho là cần thiết để duy trì sức khoẻ của người lớn tuổi, trong khoảng 60 tuổi trở lên.

Sau đây là "công thức" không những có thể áp dụng để "giữ gìn" mà còn tăng cường hoặc cải thiện sức khỏe cho người lớn tuổi:

1. Dinh dưỡng:

Tập trung vào thực phẩm giàu dinh dưỡng: Vì nhu cầu calorie giảm dần theo tuổi tác, nên điều quan trọng là phải tiêu thụ thực phẩm chứa nhiều vitamin, khoáng chất và các chất dinh dưỡng quan trọng khác mà không chứa quá nhiều calories.

Nhấn mạnh vào sự đa dạng và thực phẩm nguyên chất: Bao gồm nhiều loại trái cây và rau quả nhiều màu sắc, ngũ cốc nguyên hạt, protein nạc (như hải sản, gia cầm và đậu) và sữa ít chất béo hoặc các sản phẩm thay thế được tăng cường.

Ưu tiên cho các chất dinh dưỡng chính: Đặc biệt chú ý đến:

• Protein: Cần thiết để duy trì khối lượng cơ bắp, có thể giảm theo tuổi tác. Bảo đảm hấp thụ đủ từ nhiều nguồn khác nhau như đã nói ở trên (hải sản, gia cầm và đậu).
• Calcium và Vitamin D: Rất quan trọng đối với sức khỏe của xương và ngăn ngừa chứng loãng xương. Bao gồm sữa, rau lá xanh và thực phẩm tăng cường, và thảo luận về các chất bổ sung, như thuốc bổ, với bác sĩ nếu cần.
• Vitamin B12: Khả năng hấp thụ có thể giảm theo tuổi tác, vì vậy hãy bảo đảm hấp thụ đủ lượng chất xơ  qua thực phẩm tăng cường hoặc cân nhắc việc bổ sung qua thuốc bổ.
• Chất xơ trong chế độ ăn uống: Thúc đẩy quá trình tiêu hóa khỏe mạnh và giúp kiểm soát lượng đường trong máu. Có trong ngũ cốc nguyên hạt, trái cây, rau và các loại đậu.
• Kali (Potassium): Quan trọng đối với việc kiểm soát huyết áp và sức khỏe tổng quát.
• Hạn chế chất béo không lành mạnh, đường và muối: Giảm thiểu thực phẩm chế biến, đồ uống có đường và lượng muối quá mức để giảm nguy cơ mắc các bệnh mãn tính.
• Giữ đủ nước: Uống nhiều nước và các loại đồ uống không đường khác trong ngày, ngay cả khi không cảm thấy khát.

2. Hoạt động thể chất:

• Nhắm đến mục tiêu kết hợp các bài tập: Kết hợp các hoạt động aerobic, tăng cường cơ bắp và rèn luyện thăng bằng.
• Cố gắng thực hành theo lời khuyên: Hàng tuần, cố gắng dành ít nhất 150 phút hoạt động aerobic cường độ vừa phải, cộng với các hoạt động tăng cường cơ bắp trong 2 ngày trở lên.
• Thích ứng với khả năng của từng cá nhân: Nếu bạn có hạn chế hoặc tình trạng bệnh mãn tính, hãy tham khảo với bác sĩ để lập lập ra một chương trình tập luyện an toàn và hiệu quả.
• Tìm các hoạt động thú vị: Chọn các hoạt động bạn thích và có thể gắn bó, chẳng hạn như đi bộ, bơi lội, chơi banh, làm vườn hoặc khiêu vũ.

3. Sức khỏe tinh thần và cảm xúc:

Khi nói đến sức khoẻ, thông thường, chúng ta chỉ nghĩ đến phần thể chất. Thế nhưng, tinh thần cũng là phần quan trọng, vì thể chất và tinh thần luôn đi đôi với nhau. Có lẽ vì thế mà thành ngữ có câu: "Một tinh thần minh mẫn, trong một cơ thể khoẻ mạnh."

• Giữ tinh thần được kích thích: Tham gia các hoạt động thử thách trí óc của bạn, chẳng hạn như đọc sách, giải câu đố hoặc học các kỹ thuật mới được hướng dẫn trên Internet và YouTube.
• Duy trì sự kết nối với xã hội: Chống lại sự cô đơn và cô lập bằng cách dành thời gian cho những người thân yêu, tham gia các nhóm hoặc làm thiện nguyện.
• Kiểm soát sự căng thẳng tinh thần: Thực hành các kỹ thuật giảm căng thẳng như thiền, chánh niệm hoặc tham gia các sở thích có tính cách giải trí khác.
• Ưu tiên cho giấc ngủ: Đặt mục tiêu ngủ ngon 7-9 tiếng mỗi đêm.
• Tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần: Đừng ngần ngại liên hệ với bạn bè, gia đình hoặc các chuyên gia, bác sĩ, để được giúp đỡ về các vấn đề sức khỏe tâm thần.

4. Thói quen chăm sóc sức khỏe:

• Kiểm tra sức khỏe thường xuyên: Đến gặp bác sĩ để khám sức khỏe định kỳ, tiêm vắc-xin để phát hiện và kiểm soát sớm các tình trạng có thể gây nên bệnh mãn tính.
• Chú ý về việc dùng thuốc: Nhận thức được cơ thể bạn phản ứng với thuốc như thế nào khi bạn già đi và thảo luận về các rủi ro tiềm ẩn với bác sĩ.
• Cân nhắc các chất bổ sung chế độ ăn uống: Hãy thảo luận với bác sĩ hoặc chuyên viên y tế của bạn để xem liệu các chất bổ sung có phù hợp với bạn dựa trên chế độ ăn uống và tình trạng sức khỏe của bạn hay không.

Hãy lưu ý rằng, những điều trên đây chỉ là lời khuyên chung. Nếu không cảm thấy hợp với tuổi tác và thể chất của mình, thì nên tham khảo ý kiến ​​bác sĩ để lập một chương trình chăm sóc sức khỏe cá nhân dựa trên nhu cầu riêng và lịch sử bệnh lý của bạn.

Cảm ơn các bạn đã theo dõi bài viết. Chúc các bạn sống khoẻ, sống vui, và sống lâu.

Nơi đây, chúng tôi xin mời các bạn tham dự cuộc hỏi/đáp về sự hiểu biết về phương pháp giữ gìn sức khoẻ mà các bạn vừa đọc qua. Đây là cách khảo sát mở sách (open book quiz), bạn có thể scroll lên trên để tham khảo trước khi trả lời, nếu muốn.

Các bạn hãy đọc kỹ câu hỏi, chọn câu trả lời rồi bấm vào nút "Trả Lời". Sau đó, bấm vào "Câu hỏi kế" để tiếp tục cho đến hết.

Nào, mời các bạn tham dự.

Rau Ngò (Rau Mùi)

Trong tiếng Anh:

Coriander là phần hạt (thường được rang thơm trước khi sử dụng)

Cilantro là phần lá (thường được dùng ở dạng tươi. Loại rau thơm, đi ăn phở lúc nào cũng có.)

Bạn hoặc người thân có hay dậy đi tiểu 2–3 lần mỗi đêm hay không ?

Tôi từng nghĩ đó là chuyện bình thường, ai già mà chẳng vậy… cho đến khi một người quen bị suy thận ở cấp độ 3, chỉ vì chủ quan với chuyện “tiểu đêm”.

📌 Theo Y học cổ truyền, tiểu đêm nhiều là dấu hiệu thận suy yếu, khiến cơ thể mất năng lượng, khó ngủ, dễ mệt.

📌 Một vài dấu hiệu sớm:

– Đi tiểu nhiều lần ban đêm

– Ngủ không sâu, hay giật mình tỉnh giấc giữa đêm

– Lạnh lưng, chân, mỏi gối

– Mệt không rõ lý do, da sạm

– Phù nhẹ hoặc huyết áp tụt

✅ Những gì tôi đã làm và thấy hiệu quả:

– Giữ ấm bụng, chân, thắt lưng

– Uống ít nước sau 19 giờ

– Ngâm chân nước gừng ấm buổi tối

– Uống nước hạt ngò: rang 1 thìa hạt ngò, sắc với 300ml nước còn 150ml, uống lúc đói (sáng hoặc chiều), dùng đều trong 2 tuần

🌱 Hạt ngò (hạt rau mùi) – theo Đông y là vị thuốc lợi tiểu, bổ thận, kháng viêm, giúp giảm áp lực lên thận và hỗ trợ ngủ sâu hơn.

❤️ Đừng đợi đến khi vào bệnh viện mới quý từng giấc ngủ trọn vẹn.

Chỉ với một câu hỏi rất thông thường:

👉 “Đêm qua bạn có dậy đi tiểu không?”

Nhưng biết đâu, nó giúp bạn giữ được sức khỏe cho mình và cả gia đình.

Bạn có thể thử, hoặc gửi bài này cho người thân.

Một ly nước, một thói quen, đôi khi cứu cả một đời người.

(Sao chép và hiệu đính từ bài đọc được trên FaceBook, được ghi là do Nam Dược sưu tầm)

---

Đọc thêm:

Rau ngò (rau mùi) là loại rau thơm rất bổ ích.

• Giàu vitamin: Rau mùi là nguồn cung cấp vitamin A, C và K.
• Tính chất chống oxy hóa: Rau mùi chứa chất chống oxy hóa có thể giúp bảo vệ chống lại tổn thương tế bào và có tác dụng chống viêm.
• Có thể hỗ trợ tiêu hóa: Rau mùi được cho là có tác dụng kích thích các enzym tiêu hóa và có thể giúp giảm đầy hơi.
• Tiềm năng cho sức khỏe tim mạch: Một số nghiên cứu cho thấy rau mùi có thể giúp hạ huyết áp và mức cholesterol.

Trồng rau ngò (rau mùi):

• Dễ trồng: Rau mùi là một loại thảo mộc tương đối dễ trồng, ưa những nơi có nhiều nắng và đất thoát nước tốt.
• Phát triển nhanh: Nó nảy mầm nhanh và có thể thu hoạch trong vòng vài tuần.
• Ra hoa: Rau mùi có khuynh hướng ra hoa (ra hạt) trong thời tiết nóng.

Bùi Phạm Thành

(Biên soạn)

Khoa Học Đằng Sau Các Bài Thuốc Dân Gian

Oải hương (Lavender), húng quế (Basil), hoa cúc Âu châu (Chamomile) và cây thì là (Fennel) đều có truyền thống lâu đời là nguyên liệu trong những bài thuốc dân gian giúp hạ huyết áp. Rau mùi (Cilantro) từ lâu đã được cho là thuốc chống co giật dành cho những người bị động kinh (Epilepsy).

Các nhà nghiên cứu của Trường Y khoa UCI hiện đã khám phá ra cách các loại thảo dược này hoạt động ở cấp độ phân tử, mở ra con đường phát triển việc dùng cây cỏ thiên nhiên để điều trị những bệnh trạng nói trên và có thể là những bệnh trạng khác.

Geoffrey Abbott, Tiến sĩ, giáo sư tại Khoa Sinh lý học và Vật lý sinh học của trường y khoa UCI, người có phòng thí nghiệm dẫn đầu nỗ lực nghiên cứu, cho biết: 

"Chúng tôi đang thực hiện phương pháp khoa học chính xác để tìm hiểu cách thức hoạt động của các loại thuốc thực vật."

Ông cho biết thêm:

"Chúng tôi thật sự thỏa mãn khi có thể nhìn vào các loại thực vật được các nền văn minh cổ đại sử dụng và nói rằng chúng ta hiện đã hiểu một phần công dụng của chúng."

Thảo dược làm giảm huyết áp như thế nào?

Các nhà khoa học đã thử nghiệm 10 loại thảo dược khác nhau được biết là có tác dụng hạ huyết áp để xem liệu chúng có kích hoạt gen KCNQ5 hay không, đây là một loại potassium có ở các cơ trơn xung quanh mạch máu (smooth muscles surrounding blood vessels).

Tất cả các loại thảo dược — hoa oải hương, húng quế, hoa cúc, hạt thì là, húng tây, kinh giới cay, gừng, rễ Sophora (cây Hoè) Việt Nam và rễ Sophora flavescens (lavender, basil, chamomile, fennel seed, thyme, oregano, marjoram, ginger, Vietnamese Sophora root and Sophora flavescens root ) — đều kích hoạt KCNQ5, giúp thư giãn các cơ để cho cùng một lượng máu chảy qua các mạch máu nhưng ở áp suất thấp hơn.

Abbott cho biết: "Từ những kết quả của sự nghiên cứu, chúng tôi có thể khẳng định một cách khá chắc chắn rằng việc kích hoạt KCNQ5 ít nhất là một phần của cơ chế hoạt động để hạ huyết áp trong tất cả 10 loại thực vật hạ huyết áp mà chúng tôi đã thử nghiệm. Chúng tôi khá sửng sốt trước những phát hiện này".

Hoa oải hương (Lavender), tinh chế hạt thì là (fennel seed extract) và hoa cúc (chamomile) là những chất kích hoạt potassium KCNQ5 hiệu quả nhất.

Ông cho biết: "Đây là một cách suy nghĩ mới về việc hạ huyết áp. Nhưng thực ra lại là một phương pháp rất cũ, vì con người đã sử dụng chúng trong hàng ngàn năm trước mà không biết chúng tác động như thế nào.”

Rau mùi làm giảm co giật như thế nào?

Y học dân gian và y học hiện đại đã tìm thấy một số lợi ích từ rau mùi (cilantro), từ giảm đau và viêm đến bảo vệ chống lại ung thư da. Nó cũng đã được sử dụng trên khắp Trung Mỹ (Central America), Địa Trung Hải (Caribbean) và nhiều nền văn hóa khác trong hàng trăm năm để giảm sự co giật ở những người bị động kinh (epileptics).

Thực tế là, sự gián đoạn của các chất KNCQ2 và KCNQ3 có thể gây ra co giật. Nhóm nghiên cứu của viện Đại Học UCI cho rằng rau mùi có thể hoạt động theo cùng cách mà các loại thảo dược đã làm để mở chất KCNQ5. Hóa ra, họ đã đúng - nó mở các huyết mạch não và làm giảm co giật.

Abbott giải thích rằng "Chúng tôi phát hiện ra rằng một trong những hợp chất trong rau mùi là chất kích hoạt chất KCNQ rất mạnh và đã phát hiện ra căn bản phân tử cho tác dụng chống co giật của rau mùi".

Liệu những loại thảo dược này có thể thay thế thuốc tây hay không?

Mặc dù Abbott đã nhận thấy rằng những loại thảo dược nói trên có tiềm năng lớn trong việc giúp hạ huyết áp, giảm co giật và hỗ trợ nhiều bệnh trạng khác, ông khuyến cáo rằng quần chúng không nên ngừng dùng bất kỳ loại thuốc nào được kê đơn cho những bệnh trạng này.

Có thể có giá trị — và ít gây hại — khi dùng thảo dược, mặc dù điều này chỉ có thể làm giảm huyết áp xuống một vài điểm, ông nói.

Nhưng nếu chúng ta muốn dùng bất kỳ loại nào trong số các loại được gọi là dược phẩm bổ sung (nutraceuticals) — hoặc thảo dược (herbal supplements) — hiện đang được bán trực tuyến và tại các cửa hàng thực phẩm tốt cho sức khỏe (health food stores), ông khuyên chúng ta nên nghiên cứu cẩn thận trước vì hầu hết những loại này không được FDA chấp thuận hoặc thử nghiệm về độ an toàn và hiệu quả như thuốc tây.

Abbott cho biết: "Hãy xem nguồn đáng tin cậy như thế nào, các quy trình an toàn được sử dụng, liệu nhà sản xuất có được chứng nhận hay không. Chỉ vì chúng là sản phẩm thiên nhiên, không có nghĩa là chúng an toàn".

Hướng về tương lai

Abbott tin rằng tương lai để phát triển các hợp chất dinh dưỡng và thuốc dựa trên những phát hiện nghiên cứu này rất tươi sáng. Nhưng điều đó chỉ đến sau khi có nhiều nghiên cứu hơn được tiến hành. Trong tương lai, ông muốn thực hiện nhiều nghiên cứu hơn về hiệu quả của các loại thảo dược này đối với toàn bộ con người.

Ông bắt đầu quan tâm đến thực vật như một loại thuốc sau khi một trong những học viên hậu tiến sĩ của ông, Rian W. Manville, phát hiện ra một thành phần trong một loại cây mọc từng cụm ở Châu Phi có tác dụng kích hoạt potassium KCNQ2/3. Nhưng nó không giúp ích cho chứng động kinh. Các thử nghiệm tiếp theo cho thấy cần có hai hợp chất trong cây — và khi chúng được kết hợp với nhau, chúng sẽ có tác dụng chung một cách hiệu quả hơn để mở  cho KCNQ2/3 và ngăn ngừa chứng động kinh.

Sau đó, các nhà nghiên cứu bắt đầu quan tâm và khám phá xem các loại thảo dược thường được sử dụng ở Hoa Kỳ có hoạt động theo cách tương tự hay không. Họ bắt đầu thu thập các loại thảo dược từ các siêu thị địa phương và phân tích chúng, cuối cùng đã dẫn đến những khám phá quan trọng này.

Abbott cho biết hiện họ đang nghiên cứu khoảng 3,000 loại thực vật được sử dụng trong y học truyền thống của người Mỹ bản địa (dân da đỏ) và hiện đang thực hiện các chuyến đi thực tế đến nhiều công viên quốc gia (national park) khác nhau, nơi Abbott có giấy phép nghiên cứu để thu thập thực vật dùng để nghiên cứu trên phương diện khoa học.

Bùi Phạm Thành

Nguyên tác:

The science behind folk remedies
https://www.ucihealth.org/blog/2019/10/folk-remedies